Namibië & Botswana Cirkel Comfort Niveau, incl fly-in en veel activiteiten

Windhoek, de hoofdstad van Namibië, staat bekend om zijn Duits koloniale invloeden die terug te vinden zijn in het straatbeeld van Windhoek. Het is er nog altijd ordelijker, schoner en netter dan veel Afrikaanse hoofdsteden. Alhoewel Windhoek geen wereldstad is, zijn er toch nog een aantal interessante historische gebouwen zoals het Christus Kirche, Alte Feste en de Clock Tower. Een bezoek aan het Alte Feste en State Museum of het Bushmen Art Museum zijn ook interessant. Windhoek is de enige plaats in Namibië waar (bijna) alles te krijgen is: goede medische voorzieningen, banken, ambassades, winkels, auto-onderdelen, etc. De Maerua Mall is één van de betere winkelcentra.

Etosha National Park en "de Sossusvlei" vormen tezamen de twee belangrijkste toeristische attracties van Namibië. De Sossusvlei is een opgedroogd meertje (dat alleen bij buitengewone regenval onder water komt te staan) te midden van de beroemde en veel gefotografeerde dieprode, steile zandduinen van de oeroude Namib woestijn. De vlei ligt in het Namib Naukluft National Park, een enorm uitgestrekt gebied vol met dergelijke duinen en de reden dat Sossusvlei zo bekend is geworden is eigenlijk alleen maar omdat deze vlei zo toegankelijk is. Naar Namibische begrippen dan, want de vlei ligt 60km binnen het park, met de laatste 5km alleen toegankelijk voor wandelaars of 4x4 voertuigen. Dit laatste stuk mag u niet meer zelf rijden maar u moet gebruik maken van transfers van lokale operators. Onderweg zijn er enkele bekende stopplaatsen waaronder de Sesriem Canyon en Dune 45. Toegang tot het gehele gebied is via het Parkenraad kantoor bij Sesriem, zo genoemd omdat de trekkende Afrikaner boeren die in dit gebied aankwamen zes aan elkaar geknoopte leidsels/riemen (van de ossenwagen) nodig hadden om emmers met water uit de put te kunnen halen. Het spectaculaire duinenlandschap is zeer fotogeniek en in verband met de mooie bochtige schaduwen op de rode duinen is de beste tijd om te fotograferen vroeg in de morgen en tegen zonsondergang. Dead Vlei is iets makkelijker toegankelijk dan de Sossusvlei daarom is deze tegenwoordig populairder. Wilt u echt de rust en stilte ervaren, zorg dan dat u bij zonsopgang al bij de slagboom wacht.

Swakopmund is een provinciaals aandoend stadje met stevige Duitse invloeden. Hier komen tijdens de zomervakantie de "Windhoekers" logeren om zo de snikhete hoofdstad te ontlopen. De oceaan is vooral geschikt voor zeevissers want het water (onder invloed van de Zuidpool) is te koud om in te zwemmen. Indien u meer dan één nacht verblijft kunt u overwegen om een activiteit te doen, bijvoorbeeld een woestijntour (zeer aanbevolen als u meer wilt begrijpen van de complexe ecosystemen in de ogenschijnlijk lege natuur) of een tocht op zee. Let op: sommige activiteiten zoals quad biking en sand boarding zijn niet zonder gevaar. Het hele gebied is uniek in de wereld door de tegenstelling van de droge, lege en tot vlak langs het water nog zeer hete woestijn in prachtige rode en gele tinten, naast de ijskoude azuurblauwe oceaan. Het is vaak mistig in dit gebied, de enige overlevingskans voor bijvoorbeeld de Welwitschia Mirabilis, Namibië’s bijzondere woestijnplant die ten oosten van Swakop te bezichtigen is. Swakopmund is voor veel reizigers ook een plek om even te hergroeperen. Er zijn tankstations, garages, supermarkten, antiekwinkels en flink wat restaurants.

Ca. 114km ten noorden van Swakopmund is een makkelijk toegankelijke kolonie van duizenden Zuid-Afrikaanse pelsrobben, de Arctocephalus pusillus pusillus. Deze fraaie naam mag niet verhullen dat de kolonie omgeven is door een verschrikkelijke stank van vis en poep, maar indrukwekkend is het wel, en na een half uurtje went het enigszins. De kolonie telt afhankelijk van de tijd van het jaar naar schatting vele tienduizenden dieren die op het strand en vooral ook in de indrukwekkende golven uitstekend te zien zijn. U kunt de dieren tot heel dichtbij naderen via een wandelpad met hekken dat de logge dieren tegen houdt. Er is van alles te zien: verdwaalde baby’s, zogende moeders, vechtende vaders die hun harems beschermen. Let op eventuele jakhalzen en heel soms hyena’s die de kolonie afstruinen op zoek naar dode baby’s en vis. U kunt hier tevens een kopie van het kruis bezichtigen dat in 1485 werd opgericht door de Portugese Diego Cão, de eerste Europeaan die zo ver naar het zuiden aan Afrikaanse wal ging.

In dit gebied is veel te zien, bijvoorbeeld: De Twyfelfontein rotsgravures. Dit rotsachtige gebied herbergt een van de grootste concentraties San (Bosjesman) rotstekeningen/gravures van Afrika. U kunt hier voorbeelden zien van dieren, dierensporen, mensen en geometrische motieven die in de rotsen zijn getekend (eigenlijk gekrast). Op de panelen staan zelfs pinguïns en zeehonden afgebeeld die ooit door de San werden opgetekend na verre jaagtochten. De Organ Pipes, een voorbeeld van de wonderlijke en explosieve geologische geschiedenis van Namibië. Rotskolommen van wel 5m hoog doloriet, ca 120 miljoen jaar oud. En de Burnt Mountain –een fraaie oranje bruine berg, beste bezoektijd tegen het einde van de dag als het licht wat minder fel is. Het Damara Living Museum laat iets zien van de oorspronkelijke levensstijl van de Damara, vooral leuk voor kinderen. Het Versteende Woud (Petrified Forest). In dit gebied kunt u versteende boomstammen zien die ca. 250 miljoen jaar geleden hier zijn aangespoeld, waarschijnlijk tijdens grote overstromingen vanuit Angola (deze houtsoorten komen niet voor in dit deel van Afrika) Tevens kunt u hier zien de Welwitschia Mirabilis, Namibië’s bekendste plant. De plant heeft slechts twee bladeren, die enkele meters lang kunnen worden en omgekruld in het zand liggen. De Welwitschia kan wel 1000 jaar oud worden.

Etosha National Park is één van Afrika’s beste en bekendste wildparken. Het beslaat een oppervlakte van ca. 23.000 km2 (dus meer dan 75km bij 300km) en ontleent zijn naam aan de Etosha Pan zelf, een enorme plat droog meer met een witte zoute korst waarboven de fel schijnende zon enorme luchtspiegelingen maakt. Na zomerse regenbuien vult de pan zich soms gedeeltelijk met water. Wat Etosha zo bijzonder maakt, zijn de vele bronnen en drinkplaatsen langs de rand van de Pan, vooral aan de zuidkant, en het savannelandschap dat vele grazende kuddes aantrekt. Met de grazende dieren volgen altijd de jagende dieren. In Etosha is het zeer makkelijk rijden vanwege de openheid van het landschap en de grote groepen grazende kuddedieren, die vaak met vele soorten tegelijk, de drinkplaatsen bezoeken. Het is niet ongewoon om bij één drinkplaats springbokken, kudu’s, zebra’s, giraffes, en olifanten tegelijk te zien drinken. Er zijn ook veel struisvogels, jakhalzen en meer dan 340 vogelsoorten. Grote katten zijn er ook (vooral leeuwen en cheeta’s) maar in dit enorme gebied is de "katdichtheid" vrij laag (bijvoorbeeld vergeleken met Krugerpark in Zuid-Afrika) en vele bezoekers aan Etosha zien geen katten. Niettemin blijft het een uniek en zeer fotogeniek park.

De sundowner is wat ons betreft een van de beste safari rituelen. Hiermee wordt bedoeld dat u tijdens de middagwildrit tegen zonsondergang stopt op een mooie plek in de natuur met uitzicht op de ondergaande zon. Liefst mooi oranje natuurlijk! Dan is het borreltijd! Het meest klassieke sundowner drankje is gin & tonic maar wijn, bier, cocktails of fris zijn ook prima. Er horen snackjes bij zoals biltong (gedroogd vlees) en noten. Het is een moment om in het hier nu tot rust en te komen, te beseffen waar je bent, te genieten van de natuur met al je zintuigen en dit te delen met je safarigroepje. Een moment om nooit meer te vergeten. Bij de ochtendwildrit is er een vergelijkbaar ritueel met koffie & thee en soms ranger coffee (= met een lokale likeur).

De Caprivistrip een landtong die vanuit het noord-oosten van Namibië ver naar het oosten doorloopt helemaal tot aan de grens met Zimbabwe en Zambia. Het is duidelijk een voorbeeld van koloniale gekte: eind 19e eeuw werden door Europese grootmachten die elkaar bevochten tijdens de fameuze Scramble for Africa met ferme potloodstrepen rechte lijnen getrokken door Afrika. Landschappelijk en ook etnisch gezien wijkt de Caprivistrip zeer af van de rest van Namibië. Het groene en waterrijke landschap doet eerder denken aan Botswana’s Okavango delta. Inderdaad is dit één groot ecosysteem en in de strip is wild te zien in diverse reservaten. Verder loopt er een redelijk goede verharde weg doorheen richting VicFalls en Kasane.

Chobe National Park ligt langs de machtige Chobe rivier op een drielanden punt met nog meer grote rivieren. Het gehele park is letterlijk de stamping ground van de grootste kuddes Afrikaanse olifanten ter wereld. Het is een fantastische gezicht om kuddes van soms honderden olifanten in de drogere maanden te zien afdalen naar de rivier voor hun dagelijkse inname van zo’n 80-100 liter water “per persoon” per dag. Ook ander groot wild is in ruime hoeveelheden aanwezig, met name buffels (ook hele grote kuddes), leeuwen en bijzondere antilopen zoals lechwe en puku. In de rivier zijn krokodillen en nijlpaarden en er komen honderden vogelsoorten voor, waaronder veel visarenden met hun karakteristieke roep en prachtige gekleurde wever- en honingvogeltjes. Hoewel het inmiddels druk kan zijn met wildritten vanuit de vele lodges blijft het park een bezoek waard en een boottocht op de rivier bij ondergaande en of opgaande zon is eveneens zeer aan bevelen.

De Victoria Waterval is één van de zeven wereldwonderen en staat lokaal bekend als Mosi-oa-Tunya oftewel De Rook Die Dondert. Deze legendarische Afrikaanse bezienswaardigheid wordt gevormd door de machtige Zambezi rivier die zich honderden kilometers een langzame weg heeft gebaand door het landschap en zich dan plotseling, op een punt waar de rivier bijna 2km breed is met miljoenen liters water per minuut, over de rand in een diepe kloof stort. Deze kloof is zo’n 110m diep en heel smal, vandaar dat de watervallen zo goed zichtbaar zijn vanaf de tegenoverliggende kliffen. Het resultaat is de breedste ononderbroken waterval ter wereld met een opstuivende waterwolk (“the spray”) van soms wel 400m hoog die tot op een afstand van 30km zichtbaar kan zijn. Direct rondom de watervallen is een vochtig tropisch ecosysteem ontstaan met weelderige begroeiing. Het waterniveau is normaal op zijn laagst van oktober tot december, vooral aan de Zambiaanse kant. Het meeste water is er van februari tot mei. De spray is dan spectaculair hoog, maar het zicht is meer beperkt (door de nevel/mist).

Een zoutpan is een opgedroogd, ondiep meertje dat vaak maar één keer per jaar onderstroomt na de zomerregens, en soms jaren niet. De Makgadikgadi Zoutpannen en verwante ecosystemen als Nxai Pan National Park bestaan dus uit platte opgedroogde meren, afgewisseld met grasvlaktes en duinen. Alhoewel er weinig water in het gebied voorkomt, is er een variatie van landschappen en dieren. In het natte seizoen zijn hoge concentraties grazers (vooral zebra en gnoe) rond de zoutpannen te vinden. Behalve de grazers en de andere antilopen soorten zijn er ook roofdieren als leeuwen, luipaarden, cheeta, gevlekte hyena en de bruine hyena, maar wel in mindere mate dan in bijvoorbeeld de nattere Okavango Delta en Moremi. Grootste indruk maakt de enorme weidsheid van het landschap, de verstilde sfeer vooral bij zonsop- en ondergang, de glasheldere sterrenhemel ’s nachts en het algemeen gevoel van de totale nietigheid van de mens in deze ruimte.

In deze voorbeeldreis is een bijzondere excursie opgenomen: de zogenaamde Ntwetwe Pan Quad Bike excursie. Die gaat als volgt. U slaapt normaal de eerste nacht in de rondavels in het Planet kamp. De volgende dag kunt u relaxen bij het zwembad (of ter plaatse nog een activiteit regelen bijv. wandeling). Vroeg in de middag trekt u met een gids en 4x4 voertuig de zoutpannen in tot waar de quad bikes (motoren met 4 wielen) staan en vandaar gaat u met de quad bikes verder. Ergens in de zoutpannen wordt een kamp opgebouwd waar u onder de sterren overnacht, maar wel in degelijke bedrolls (matras met slaapzak eraan vast) en natuurlijk onder begeleiding van gidsen die een maaltijd voor u koken op het kampvuur. De enorme hemelboog vol sterren wordt een ervaring die u nooit meer vergeet. De volgende ochtend (of soms de middag ervoor), na een zonsopgang over de Kalahari gaat u op zoek naar meerkatten (stokstaartjes). De kans dat u ze ziet is vrij groot aangezien er een plek is waar ze aan mensen gewend (gemaakt) zijn. Daarna terug naar Planet Baobab waar een ontbijt voor u klaar staat.

De Okavango Delta is een natuurwonder dat nog steeds niet geheel begrepen wordt door biologen en geologen. In het zanderige centraal Zuidelijk Afrika is een ondiepe “schotel” van ca. 16000 vierkante kilometer, die een klein beetje noordwaarts gekanteld staat. In dit droge gebied valt alleen tijdens de hete zomermaanden (dec – maart) regen. Echter, ver naar het noorden in de Angolese hooglanden valt meer regen, en de daaruit voortvloeiende rivier de Kavango (of Okavango) bereikt de zandschotel na een reis van honderden kilometers die enkele maanden duurt. Elk jaar, ongeveer in juni, stuit het water op de enorme dorstige schotel en probeert een weg te vinden door een wirwar van gaten en geulen. Steeds verder duwt het water en een uitgestrekt moerasgebied met droge en natte stukken en bijbehorende weelderige vegetatie, elk jaar weer een beetje anders, is het gevolg. Door de uitgestrektheid van het gebied en de absorberende zandbodem stroomt het water steeds langzamer. Uiteindelijk is het land te uitgestrekt en de kracht van de rivier onvoldoende om verder te stromen. Uiteindelijk verdampt een groot deel onder invloed van de verzengende zon, de droge periode, waarna de hele cyclus weer opnieuw begint. Dit gebied is waarschijnlijk het meest ongerepte en tevens meest wildrijke natuurgebied in heel Zuidelijk Afrika. Water = vegetatie = grazende dieren = roofdieren. Dít is de verklaring voor de concentraties dieren: enorme kuddes antilopen en olifanten die op hun beurt leeuwen, cheeta’s, hyena’s, wilde honden en andere roofdieren aantrekken. Voeg daarbij een prachtig open landschap met afwisselend water en savannelandschap, vele bijzondere bomen, honderden vogelsoorten, en ook nog prachtige zonsondergangen – en alle ingrediënten voor de perfecte safari zijn aanwezig.

Het Moremi Game Reserve beschermt het centrale en oostelijke deel van de Okavango moerassen. “The Moremi” is een uitgestrekte vloedvlakte met twee grote landmassa’s, Chief’s Island en de Mopane Tongue. De Moremi huisvest een grote variatie fauna en flora. Grote kuddes olifanten en buffels leven hier naast gnoes, zebra’s, impala’s en andere antilopen soorten. Ook roofvogels en de grote roofdieren worden vaak gezien, Moremi staat bekend om de zeldzame en fascinerende Afrikaanse Wilde Honden. Een van de mooiste gedeeltes is de Khwai rivier waar vaak meerdere soorten dieren tegelijk te zien zijn.

De Kalahari is een enorm uitgestrekte semi-woestijn (in totaal 1.2 miljoen km2, dus 30 x zo groot als Nederland). De Kalahari beslaat het grootste deel van Botswana, het oostelijk deel van Namibie en daarnaast nog delen van noordelijk Zuid-Afrika en zuidelijk Angola. Kalahari is een verbastering van de naam Kgalagadi, één van de eerste (bekende) Bantu culturen die zich in het gebied vestigden. “De Kalahari” spreekt bij veel mensen tot de verbeelding maar het is vrij moeilijk uit te leggen wat het nu precies is, vooral omdat u waarschijnlijk maar een klein deel ervan zult zien. Vanuit de ruimte gezien is het een enorme, met zand bedekte, schotel die tot de oudste delen van de vaste aardkorst behoort (ca. 3,5 miljard jaar oud). Tegenwoordig wordt het landschap in grote mate bepaald door de regenval. Die is spaarzaam maar toch meer dan in een echte woestijn, vandaar dat er leven mogelijk is voor mens en dier. Het meest karakteristiek zijn de platte, open grassavannes doorsneden door droge rivierbeddingen met veel, maar nooit dicht op elkaar groeiende, struiken en bomen. Vooral de voor Afrika zo karakteristieke platte acacia’s zijn mooi. Dan zijn er soms modderige, meestal kurkdroge zoutpannen die vollopen als de regens komen. De oudste bewoners van Afrika, de San of Bosjesmannen, trokken de afgelopen honderden jaren rond in de Kalahari, hun territorium almaar kleiner wordend als gevolg van het oprukken van veehoudende volkeren en de mijnbouwactiviteiten (o.a. diamanten) van kolonisatoren. Er zijn nog enkele plaatsen in centraal en westelijk Botswana en in oostelijk Namibië waar zij nog min of meer leven van de traditionele jager-verzamelaar activiteiten.